Toruń

Tęsknie za Żydem w miescie Toruń.

Jest tu miejsce po Żydach, ale nie ma Żyda. Nie ma Żyda od dawna. Nie ma tak dawno, że nie mam żadnego mojego wspomnienia dotyczacego cielesnego Żyda, ani wspomnienie mojej rodziny osiadłej w Mieście po wojnie. Jest tylko widoczny brak. Jest miejsce po synagodze, w którym znajduje sie teraz bar mleczny "małgoska", jest kirkut zniszczony w 1975 roku, co jest powodem mojego olbrzymiego wstydu. Na nim podobno leży Cwi Kaliszer.

Widzę ślady Żydów. I nie widzę żadnych Żydów. Moje miasto jest bez Ciebie uboższe. Ja jestem bez Ciebie uboższa. Brakuje mi Ciebie, Żydzie.


Autor: Monika Chmarzyńska


Napisz komentarz

Pola oznaczone * muszą zostać wypełnione.


If you have trouble reading the code, click on the code itself to generate a new random code.
 
Daniel Chmarzyński
Comment
Witam!!
Komentarz:7 , nie kwiecień 07, 2013, 23:27:35
I mnie brakuje,Pani Moniko. Zbieżność nazwisk przypadkowa? :-D
Michal Huniewicz
Comment
Re:
Komentarz:6 , pon styczeń 02, 2012, 18:18:51
Byc moze popularnosc "tematu zydowskiego", jak Pan pisze, wiaze sie w Polsce z nastaniem pewnego dobrobytu, ktory z kolei dodaje odwagi do spojrzenia na kontrowersyjne karty wlasnej historii. Moze ma na to pewien wplyw budowa Muzeum Zydow Polskich, ktora ma byc ukonczona w 2013.

W kazdym razie, czas najwyzszy! Pozdrawiam
Polski Zyd z Izraela
Comment
Nudno? Wesolo?
Komentarz:5 , czw październik 13, 2011, 08:43:09
Wiem doskonale ze Zydzi w Polsce, to zawsze byl nie zly "temat" do dyskusji.Zalezy jednak w jakim gronie i w jakim konteksie?
Pisze Pan, ze nie mieszka Pan w Toruniu,ale wyglada, ze kiedy przybywa Pan tu , to "akurat ten temat - jest na stole". Czy jest do tego specjalna przyczyna?
Wspomina Pan miejscowego przyjaciela - historyka, ktory czesto opowiadai wraca do tematu "mordowania Zydow na Kujawach" i "kto w tym uczystniczyl".
Jako Zyd , potomek "owych Zydow z Kujaw" ( nie zwrocilem sie w ten katek przypadkowo),bardzo interesuje mnie osobiscie ten temat.Wiec, bede bardzo wdzieczny, jesli mogl by Pan naisac wiecej na ten temat (moze zainteresowac tym panskiego przyjaciela - tego historyka).
Osobiscie, rozumie mozliwa przyczyne "obudzenia" tematu zydowskiego w Polsce w ostatnim czasie.Jest w Polsce wiecej Zydow ,niz sie do tego przyznaja.Widocznie - asymilacja nie zupelnie pomogla (prosze zaznaczyc - nie sadze nikogo).Czy to dobrze , czy zle? Przeciez mimo wszystkiego trzeba (bylo,jest i bedzie)zyc.
Trzeba zyc i zyc dac.
Pozdrawiam. SZANA TOVA - SZCZESLIWEGO NOWEGO ROKU (U nas Nowy rok)
Polski Zyd z Izraela
Rafał Maszkowski
Comment
może się da, ale nudno
Komentarz:4 , sob wrzesień 17, 2011, 17:17:19
Oczywiście, że się da, ale chciałem przez to powiedzieć, że ten temat cały czas istnieje i jest ważny, jeżeli nawet nie zawsze jest poruszany. Niekoniecznie też akurat ostatnio jest poruszany szczególnie intensywnie. Kiedy byłem ostatnio znowu w Toruniu, akurat nie rozmawiałem na żydowskie tematy, nawet z przyjacielem historykiem. Ale on często wraca do tych tematów. Jeden z powodów to opowieści starszego pokolenia o tym jak mordowano Żydów na Kujawach. Uczestniczył w tym jeden z jego krewnych.
Znajoma osoba żydowskiego pochodzenia przez wiele lat tylko domyślała się tego pochodzenia z niedopowiedzeń i teraz, kiedy wie już więcej, chyba interesuje się żydowskimi tematami bardziej, ale nie pomijała ich i kiedyś.
A ja - w zasadzie nie mam z tym nic wspólnego, poza przyjaciółmi, nie żyjącą już przyszywaną ciotką Żydówką, długą rozmową z wujkiem przyjaciółki, który mieszka w Izraelu, znajomymi Żydami i Polakami, którzy przeciwstawiają się ksenofobii i ciężką wiedzą o tych stosunkach międzyetnicznych.
Zyd polski z Izraela
Comment
bez Zydow sie nie da...
Komentarz:3 , sob wrzesień 17, 2011, 08:23:15
Szanowny Panie Maszkowski.
Nie rozumie o czym Pan mowi/mysli, gdy wyraza sie Pan:..."bez Zydow nie da sie zyc"?
Osobiscie, jestem Zydem (faktycznie,juz kilka "dobrych" lat zyje w Izraelu)i jako taki, nie jestem dzis w stanie wyobrazic sobie zycia gdzie indziej niz w Izraelu. Tak, pamietam doskonale te czasy naszego zycia w powojennej Polsce, ta "nasza niepewnosc" i "cala reszte" z tym zwiazana.
Mimo "naszej wspolnej", polsko - zydowskiej ponad tysiac letniej przeszlosci , dobrze mi tu gdzie jestem teraz, w tej chwili, do mego codziennego zycia - nie brakuje mi Polska.
Co innego, odwiedzic w Polsce,bardzo ladny kraj (jak juz wspomnialem - mam tam ladne wspomnienia, "korzenie" na kirkutach i jeszce), Torun - cudowne miasto Kopernika, jesli chce Pan to moge dopisac do tej listy Ciechocinek,Krynice, Wroclaw, Zakopane i jeszcze duzo innych miejscw Polsce, ale jako Zyd - zyc ...tylko w Izraelu.
Wracam do tematu: Co sie nagle stalo ,ze ostantnio Zydzi to temat do rozmowy i dyskusji w Polsce??
Polacy musza sami odpowiedziec sobie na to pytanie.
Pozdrawiam
Zyd polski z Izraela
Alina
Comment
Re:
Komentarz:2 , wto sierpień 09, 2011, 10:26:53
Może dlatego, że Żydzi stanowią integralną część polskiej tradycji, kultury i pejzażu?
Rafał Maszkowski
Comment
bez Żydów się nie da
Komentarz:1 , wto sierpień 09, 2011, 10:12:36
Odwiedzam co jakiś czas Toruń, mam tam znajomych, m.in. ze studiów, i rodzinę. Niedawno uderzyło mnie, że gdy odwiedzałem kilka osób wszędzie pojawiał się temat Żydów, i to nie tylko w rozmowie z osobą żydowskiego pochodzenia albo z przyjacielem historykiem. Po prostu bez Żydów nie da się żyć.